Archive for June, 2007

Irgħu l-merħla ta’ Alla (Katidral, 30 ta’ Ġunju 2007)

Omelija ta’ Mons. Isqof Mario Grech fl-okkażjoni ta’ l-ordinazzjoni presbiterali tad-djakni Michael Curmi (mill-parroċċa tax-Xagħra) u Joshua Muscat (mill-parroċċa tan-Nadur) li saret fil-Knisja Katidrali fit-30 ta’ Ġunju 2007.

Continue reading >>

ĊIVILTÀ LI TIXRAQ LID-DINJITÀ TAL-BNIEDEM
Omelija ta’ l-Isqof Mario Grech fil-festa ta’ San Pietru u San Pawl
Parroċċa Nadur – 29 ta’ Ġunju 2007

Omelija ta’ l-Isqof Mario Grech fil-festa ta’ San Pietru u San Pawl, Parroċċa Nadur – 29 ta’ Ġunju 2007

Viżjoni kristjana ta’ l-istorja

Madwar ħamsa u għoxrin sena ilu l-kittieb amerikan Alvin Toffler ippublika ktieb bl-isem “Shock of the Future”. Fih l-awtur jipprova janalizza x’inhuma l-isfidi ta’ dik li tissejjah il-modernità. Il-modernità hija tema li tkellem dwarha ġimgħa ilu l-Papa Benedittu XVI meta indirizza lir-Retturi u professuri ġejjin mill-universitajiet Ewropej; allura dan huwa suġġett attwali, anke jekk għaddew ħamsa u għoxrin sena minn dan il-ktieb. Jien nistaqsi jekk il-modernità tal-lum tixxukjaniex.

Dak li jinteressana dalgħodu huwa dwar iċ-ċiviltà umana: fejn hija sejra ċ-ċiviltà tagħna l-bnedmin? Iċ-ċivilita tagħna hija xokkanti jew le? Meta nitkellmu dwar iċ-ċiviltà umana qed nitkellmu dwar l-istorja tal-bniedem.

Hemm diversi teoriji dwar kif tiżvolgi l-istorja. Hemm filosofi li jgħidu li l-istorja hija proċess għami, u l-bniedem m’għandu l-ebda setgħa li b’mod jew ieħor ibiddel il-kors ta’ l-istorja. Fost dawn inisbu lil Nietzsche u lil Shopenhauer. Din hija viżjoni ftit pessimista.

Imbagħad hemm dawk li jemmnu fil-qawwa tar-raġuni waħidha, u jgħidu illi l-istorja taċ-ċiviltà hija l-frott ta’ kemm il-bniedem kapaċi jħaddem ir-razzjonalità tiegħu. Hekk, per eżempju, il-Marxiżmu jinterpreta l-istorja bħala rizultat ta’ fatturi ekonomiċi.

Imma imbagħad hemm il-viżjoni kristjana ta’ l-istorja, li temmen li l-bniedem huwa maħluq ħieles, imżejjen bid-doni ta’ l-intelliġenza u l-volontà, u allura għandu l-possibilità biex jagħti d-direzzjoni lill-istorja kif jidhirlu li huwa l-aħjar. Imma hemm ukoll il-Providenza Divina, li xi drabi anke mill-iżbalji umani kapaċi toħroġ it-tajjeb: hemm Alla li lil bniedem mhux ser iħallih waħdu.

Fi Kristu nxandru ċiviltà li tixraq lid-dinjità tal-bniedem

F’din is-sitwazzjoni x’inhi l-proposta tal-komunità nisranija? Hija dik li tipproponi ċiviltà kristjana. Aħna nemmnu li l-bniedem huwa esseri miftuħ għal Alla – għandu fih id-desiderium Dei (ix-xewqa għal Alla). Nemmnu li l-bniedem huwa esseri morali, u allura jixtieq jagħżel dejjem dak li huwa tajjeb, anke jekk forsi mhux dejjem jirnexxielu. Aħna nemmnu li dan Alla jgħin lill-bniedem biex jgħix ħajja moralment tajba, u dan kollu deher fil-persuna ta’ Ġesù Kristu li huwa it-tweġiba definittiva li ta Alla lill-bnedmin biex jaqtgħu x-xewqa li għandom għas-sagru, għal Alla.

F’dan il-kuntest jien nixtieq inħares lejn Pawlu u Pietru, li l-bierah l-Q.T. il-Papa Benedittu XVI, waqt it-tnedija tas-Sena Pawlina, mar isejħilhom bħala “dawk li taw bidu għal ċiviltà ġdida”. Huma dawk li taw bidu għaċ-ċiviltà umana u inawguraw iċ-ċiviltà kristjana. Jekk aħna tassew inħobbu lil dawn l-appostli l-kbar, li bir-raġun insejħulhom kolonni tal-Knisja, irrridu nilqgħu l-bxara t-tajba li huma ħabbrulna. Din mhix bxara tajba ivvintata minnhom, imma huma rċivewha mingħand Kristu li sar bniedem. Jekk aħna tassew inħobbu lil Pietru u Pawlu, irridu nissieħbu magħhom biex anke llum fis-sena 2007 nikkontribwixxu ħalli l-futur ma jixxokkjaniex, u ċ-ċiviltà tal-lum, li tirrifletti ċ-ċiviltà ta’ għada, tkun ċiviltà li tassew tixraq lill-bnedmin.

Għaliex Pietru u Pawlu huma dawk li bdew ċiviltà gdida? Huma wasslu biex b’ħidmiethom, bil-predikazzjoni tagħhom u bil-ministeru tagħhom jinjettaw il-bxara t-tajba fiċ-ċiviltà ta’ żmienhom li kienet tinnega lil Alla. Dik ta’ żmienhom kienet ċiviltà li anke jekk kellha sens ta’ divinità, ma wasslitx biex tagħraf lil Kristu l-Iben ta’ Alla magħmul bniedem. Bħala eżempju nġibilkom dak li jgħid Pawlu fl-ittra tiegħu lir-Rumani.

Imma hawnhekk irrid ngħid li intom komunità vantaġġjata – għandkom privileġġ għaliex il-qaddisin protetturi tagħkom ħallewlkom dokumenti awtentiċi li huma l-Atti ta’ l-Appostli u l-ittri ta’ Pietru u Pawlu. Mhux kulhadd jista’ jgħid li għandu dan it-teżor bħalma għandkom intom. Dan ifisser iktar responsabilità, għax id-dmir jagħfas fuqkom iktar milli fuq ħaddiehor illi tkunu mkissrin fil-Kelma.

X’jgħallem Pawlu fl-ittra tiegħu lir-Rumani dwar id-dinja pagana li ma għarfitx lil Alla (Rum 1,18-32)? Huwa jgħid li ‘huma ħbew il-verità fl-inġustizzja tagħhom’. Huma li kienu jafu li hu Alla ma tawhx il-ġieħ li jistħoqq lilu bħala Alla, imma dak il-ġieħ tawh lil kreaturi oħrajn. Il-qalb tagħhom iddallmet u għalhekk fosthom nibtu vizzji koroh ħafna: nibtet il-mibgħeda, l-għira, is-serq, il-qtil, il-malizzja, is-sokor… u jkompli Pawlu jagħmel lista sħiħa. Nistaqsi jekk dak li jgħid Pawlu kważi elfejn sena ilu għas-soċjetà ta’ żmienu, jgħoddx ukoll għas-soċjetà tagħna!

U x’jgħid Pietru? Pietru, li kien bniedem imbeżża’ imma li meta rċieva l-Ispirtu s-Santu nhar Għid il-Ħamsin imtela bil-qawwa, ħallielna rikordju imprezzabbli f’dawk il-priedki li huwa għamel fil-belt ta’ Ġerusalemm – belt li suppost kienet reliġjuża. Pietru jgħidilhom li fi Kristu biss hemm is-salvazzjoni. Huwa jagħmel ħiltu kollha u jmur kontra kull kurrent ħalli jwassal il-verità ta’ l-imħabba ta’ Alla li dehret fi Kristu Ġesù li miet u qam għalina u hekk beda era ġdida.

Jekk aħna llum irridu npoġġu pedament sod għal dik li hija ċ-ċiviltà ta’ għada, hemm bżonn nagħtu widen għall-appostli Pietru u Pawlu u nagħrfu nsibu l-post ta’ Alla fostna. Ma nħallux l-għerf jimliena bil-bluha tiegħu, anke jekk l-għerf ta’ Alla mhux ħafif biex nifhmuh, għaliex “filwaqt li l-Griegi jfittxu l-għerf, aħna nippriedkaw lil Kristu msallab, bluha għal-Lhud u skandlu għal min huwa għaref” (ara 1 Kor 1,22-23). Hawn jinsab il-pedament ta’ kollox. Altrimenti jekk ma nagħmlux ħilitna u npoġġu lil Alla bħala l-pedament tal-ħajja tagħna, ikomplu joktru l-vizzji li diġà għandna – dawk il-vizzji li elenka San Pawl fl-ittra tiegħu lir-Rumani.

Min-naha l-oħra, jekk aħna nilqgħu lil Kristu bħala ċ-ċavetta ta’ kull interpretazzjoni, x’ikollna? Ikollna dak li l-Papa Pawlu VI jsejhilha “iċ-ċiviltà ta’ l-imħabba” li hija nieqsa minn żminijietna. Pawlu jgħid: “Kieku kelli l-ilsna tal-bnedmin kollha u l-ilsna ta’ l-anġli kollha imma ma nħobbx, inkun qisni strument iżarżar! Kieku kelli d-don tal-profezija imma m’għandix l-imħabba, kieku jien ma jien xejn” (ara 1 Kor 13). Jekk is-soċjetà tagħna, għandha kemm għandha ġid, tkun skarsa mill-imħabba, tkun bħal strument tar-ram iżarżar, tkun bħal plattini jċekċku.

Pietru wkoll fl-ittri tiegħu b’mod partikulari jinsisti li għandna negħlbu l-injoranza biex nilqgħu fina l-imħabba ta’ Alla, u hekk din l-imħabba ta’ Alla twassalna biex ikollna viżjoni akbar.

Ser nipprova nisslet tliet aspetti dwar kif nistgħu ngħixu l-imħabba biex ikollna iċ-ċiviltà ta’ l-imħabba.

Soċjetà li ma toħloqx skjavitù

L-ewwelnett billi jkollna soċjetà li ma tkomplix toħloq dipendenzi. Pietru u Pawlu jissieltu kontra kull xorta ta’ skjavitù. Per eżempju, insibu fl-Atti ta’ l-Appostli li darba Pawlu kien ma’ Silas u ltaqgħu ma’ tfajla li kienet taqra x-xorti, u bix-xogħol tagħha kien hemm min kien jagħmel il-flus minn fuqha (ara Atti 16,16ss). Huwa ħass għaliha u keċċa minnha l-ispirtu ħażin u lliberaha. Xejn ma ħadu gost dawk li kienu jikkumissjonawha u dawk li kienu jħaddmuha.

Fis-soċjetà tagħna m’għandniex din il-forma ta’ skjavitù? M’għandniex nies li huma apposta dipendenti minn ħaddiehor? M’għandniex nies li jiġu sfruttati biex ħaddieħor jiggwadanja minn fuqhom? Din hija skjavitù. Pawlu għandu ittra qasira ħafna miktuba lil Filemon. Filemon kellu skjav jismu Oneżimu, u Pawlu jgħidlu li kien qed jibgħatlu lura lil dan Oneżimu imma fl-istess waqt jitolbu biex jilqgħu bl-imħabba: “ilqgħu f’ismi ħalli jaqdik imma tikkunsidrahx iżjed bħala skjav tiegħek, bħala dipendenti tiegħek, iżda bħala ħuk”. (ara Film 1,15-16)

Anke Pietru fl-ewwel ittra tiegħu jikteb lil dawk li huma qaddejja domestiċi u jgħidilhom: “Ħobbu lis-sidien tagħkom,  mhux biss lil dawk li huma tajbin u kollhom ħlewwa magħkom, imma anke lil dawk li huma ħorox magħkom” (ara 1 Pt 2,18). Għaliex Pietru jitlob dan? Għax permezz tat-tbatija “intom issiru tixbħu lil Kristu”. Dan il-kliem huwa interessanti, għaliex f’sitwazzjoni li llum aħna nifhmu li m’għandniex naċċettaw, Pietru u Pawlu ma jissiltux kontra l-iskjavitù ta’ żminijiethom imma jagħtu interpretazzjoni Kristoloġika lil dik is-sitwazzjoni soċjoloġika fejn għandek l-iskjavitù. Lil Filemon, Pawlu jgħidlu biex jaċċetta lil Oneżimu f’isem Kristu u Pietru lill-iskjavi jgħilhom: Ħobbu anke lil dawk li huma ħorox magħkom għax jekk intom tbatu tkunu qegħdin tixbħu lil Kristu. Interessanti din l-interpretazzjoni anke fis-sitwazzjoni tagħna llum, għax mhux dejjem faċli nilliberaw lilna nfusna u lill-oħrajna minn kull forma ta’ dipendenza jew skjavitù. F’ċirkustanzi bħal dawn, Pietru u Pawlu jagħtuna din l-interpretazzjoni Kristoloġika biex jgħinuna ngħixu dawn il-waqtiet bil-fidi, maqgħudin ma’ Kristu, bit-tama li jasal il-mument fejn min ikun qed jagħmel il-ħażin jinduna.

Hemm diversi forom ta’skjavitù. Nixtieq insemmi waħda partikulari: l-infamja użura! Hawn min mingħajr kuxjenza ta’ xejn jgħix minn fuq dahar min m’għandux u jirrendih jew jirrendi l-familja tiegħu fl-iskjavitù, jekk mhux ukoll iwassalhom għall-marġini tad-distruzzjoni. Din hija pjaga soċjali preżenti f’pajjiżna, u hemm bżonn li b’mod jew ieħor, jekk tassew inħobbu lil Pietru u lil Pawlu, niġġieldu kontra din l-iskjavitù, niddenunzjaw din l-iskjavitù, għax inkella tkun tassew ċiviltà xokkanti.

Ċiviltà ta’ l-imħabba

Kif ngħixu ċ-ċiviltà ta’ l-imħabba? Kemm Pietru kif ukoll Pawlu fit-tagħlim tagħhom u bl-azzjonijiet tagħhom jaħdmu biex ikun hemm soċjetà inklussiva, soċjetà li tilqa’ lil kulħadd u ma tiddiskrimina kontra ħadd, ma temarġina lil ħadd, hu x’inhu l-kredu tiegħu, il-kulur politiku tiegħu, is-sitwazzjoni finanzjarja tiegħu.

L-Atti ta’ l-Appostli jgħidulna li Pietru kien Ġaffa u hemmhekk jidhirlu l-anġlu tal-Mulej u jgħidlu biex imur għand Kornelju – li ma kienx wieħed mill-poplu Lhudi, u allura pagan (ara Atti 10). Għalkemm fil-bidu sab diffikultà, Pietru jmur fid-dar ta’ Kornelju u hemmhekk jgħammed lil dik il-familja. Hemmhekk Pietru jasal biex jgħid li għalih la hemm pagan u lanqas profan, imma lkoll ulied Missier wieħed, ġejjin minn fejn ġejjin.

L-istess titlu li Pawlu akkwista – “Appostlu mhux tal-Lhud imma tal-Ġnus” – jixhed kemm kien miftuħ biex lil dawk li ma kienux ċittadini ta’ Iżrael, lil dawk li ma kienux poplu ta’ Alla jagħmilhom poplu ta’ Alla. U għalhekk Pawlu jgħid li l-Mulej waqqa’ l-hajt li kien jifridna biex sirna poplu wieħed (ara Ef 2,14). Kellna l-waqgħa tal-ħajt ta’ Berlin, imma bnejna ħitan oħra. Inbena ħajt ieħor f’Iżrael li huwa tal-mistħija. U anke fostna kapaċi nibnu l-ħitan; u b’weġgħa ta’ qalb ngħid li anke fil-komunitajiet parrokkjali tagħna ma nsibuhiex bi tqila biex intellgħu l-ħitan u neskludu lil min huwa inqas tajjeb, lil min huwa inqas sabiħ, lil min huwa inqas qaddis… almenu fl-għajnejn tagħna. Imma dan m’għandux ikun. Jekk irridu li jkollna ċ-ċiviltà ta’ l-imħabba, irridu nkunu poplu li jħaddan lil kulħadd. Għandi f’moħħi r-riħa ta’ razziżmu li xi kultant timla l-arja tagħna, speċjalment meta jkun hemm xi mewġa li twassal l-emigranti llegali fuq xtutna. Kif ma nistħux magħmlu ċerti diskorsi? Għandna nistħu iktar u iktar jekk diskors bħal dan nagħmluh f’isem ir-reliġjon ta’ Kristu u jekk f’isem l-Evanġelju ngħidu li ma naċċettawx lil ħaddieħor.

Tqassim ġust tal-ġid tagħna

Nibnu ċiviltà ta’l-imħabba, dejjem fit-tagħlim ta’ Pietru u Pawlu, jekk ikun hemm tqassim ġust tal-ġid tagħna l-bnedmin.

Smajna fl-ewwel qari (Atti 3,1-10) kif Pietru kien dieħel fit-tempju u ħdejn il-bieb is-sabiħ tat-Tempju jilmaħ raġel batut jitlob l-karità. Pietru jieqaf ħdejn dan ir-raġel u jgħidlu: “Fidda u deheb m’għandix. Minn dak li għandi ser nagħtik. Qiegħed nordnalek f’isem Ġesù ta’ Nazaret: qum u imxi”.

Pawlu fit-tieni ittra lill-Korintin jerġa’ jtennilhom l-istess ħsieb meta jgħidilhom: “Min jiġbor ħafna jagħti miż-żejjed, biex min ma jiġborx ma jkollux in-nieqes” (2 Kor 8,15). Huwa jħeġġiġhom biex jagħtu dawk li huwa jsejjaħ “offerti tal-ħniena”.

Nistgħu ngħidu li ċ-ċiviltà tagħna hija mnebbħa minn dan il-prinċipju ta’ l-imħabba fattiva, minn dan is-sens ta’ solidarjetà ma min huwa inqas ixxurtjat minnha? Xi kultant ninkwieta għaliex anke il-komunitajiet insara tagħna mhux dejjem jifhmu li l-offerti tagħna l-ewwel u qabel kollox iridu jmorru għal min huwa fil-bżonn, għal min huwa fqir. Jekk aħna napplikaw dawn il-mezzi mod ieħor u nittraskuraw lil min hu fqir u qiegħed imut bil-ġuħ, allura aħna parteċipi ma’ dan l-omiċidju. Inħalli għalikom tapplikaw dan li qed ngħid jien.

Jien nitlob lil San Pietru u San Pawl ħalli f’dan ir-rigward, kif fl-imgħoddi konna ġenerużi mal-missjoni, –u hawnhekk qed nara lil Patri Pawl Mejlaq OFM missjunarju fil-Honduras li jixhed għal dan – , hekk nawgura u nitlob li l-ġenerożità li kienet timmarka lill-poplu tagħna il-bieraħ, tibqa’ l-karatteristika li tiddistingwina, u l-offerti tagħna nużawhom bl-ikbar responsabiltà. Aħna accountable mhux biss lejn min tana l-flus imma wkoll quddiem Alla, iktar u iktar jekk dan qegħdin nagħmluh f’isem il-Knisja jew f’isem attività organizzata mill-Knisja.

“Maħsulin bid-demm ta’ Kristu”

Dawn huma l-ftit ħsibijiet li xtaqt naqsam magħkom bħala ragħaj tagħkom f’din il-festa ta’ Pietru u Pawlu. Fil-bidu ta’ l-ittra tiegħu Pietru jikteb: “Intom il-magħżulin sa minn dejjem ta’ Alla l-Missier, intom imqaddsin mill-Ispirtu s-Santu, u bl-ubbidjenza ta’ Ġesù Kristu maħsulin bid-demm imxerred tiegħu” (1 Pt 1,2). Kemm hija sabiħa din id-definizzjoni Trinitarja tagħna bħala komunità u bħala Knisja! Ejjew ma nġibux fix-xejn dan id-don li Alla l-Imbierek mar jafdalna! Ejjew ma nġibux fix-xejn il-preżenza ta’ Pietru u Pawlu li ssebbaħ dan it-tempju!

Wieħed mill-għorrief tal-Knisja jgħidilna li jekk ix-xemx issebbaħ l-ġurnata matul il-jum, dawn l-appostli huma bħal fjamma li għalkemm taħraq bil-lejl imma xorta ddawwal lil Ruma u lid-dinja. Ċert li ħadd minna ma jixtieq li jkollna dawn il-fjammi jixegħlu fostna u ma nħallux dan id-dawl jispirana biex nibqgħu nikkontribwixxu ħalli llum u għada jkollna ċiviltà umana, ċiviltà kristjana li tagħmel ġieħ lil kull bniedem.

Ordinazzjoni ta’ Presbiteri godda fid-Djoċesi ta’ Għawdex

Segretarjat Mezzi Kommunikazzjoni Socjali
Kurja ta’ l-Isqof , Victoria
Ghawdex, Malta.
Tel. 21556661

Lill: Media Kollha
Minn: Anton Refalo
Data: 25 ta’ Gunju 2007

ORDINAZZJONI TA’ PRESBITERI GODDA FID-DJOCESI TA’ GHAWDEX

Nhar is-Sibt 30 ta’ Gunju 2007, fil-Kattidral ta’ Ghawdex, ser issir l-ordinazzjoni tal-presbiterat tad-djakni Michael Curmi mill-parrocca ta’ Marija Bambina fix-Xaghra u ta’ Joshua Muscat mill-parrocca tan-Nadur. L-ordinazzjoni ser issir minn Mons Isqof Mario Grech u tibda fis-6.00 p.m.

Continue reading >>

Nirbħu l-kriżi tal-fiduċja (Parroċċa Xewkija, 24 ta’ Ġunju 2007)

Omelija ta’ l-Isqof Mario Grech fl-okkażjoni tal-festa ta’ San Ġwann Battista li saret fix-Xewkija, nhar il-Ħadd 24 ta’ Ġunju 2007

Continue reading >>

Il-verita` tagħmilkom ħielsa
Omelija fit-tifkira tas-Sejħa tal-Verġni mbierka lil Karmena Grima
Santwarju Ta’ Pinu (22 ta’ Ġunju 2007)

Omelija fit-tifkira tas-Sejħa tal-Verġni mbierka lil Karmena Grima
Santwarju tal-Verġni Marija Ta’ Pinu, l-Għarb, Għawdex
Il-Ġimgħa 22 ta’ Ġunju 2007
L-E.T. Mons. Mario Grech, isqof ta’ Għawdex

IL-VERITÀ TAGĦMILKOM ĦIELSA (Ġw 8,32)

Ir-rakkont ta’ Kana li għadna kif qrajna fil-Vanġelu fost ħwejjeġ oħra jindikalna illi min ma jiqafx jaħseb daqsxejn qabel jaġixxi, u min iħalli lilu nnifsu jinħakem mill-ferneżija tal-ħajja jew mill-konfużjoni, jiġrilu bħalma ġralhom l-għarajjes ta’ Kana, illi naqsilhom element importanti tal-festa: l-inbid.

Nistaqsi jekk huwiex il-każ illi fil-ħajja tagħna tant aħna għaddejjin b’ritmu mgħaġġel u tant aħna mifruxin fil-ħsieb tagħna li l-konfużjoni u d-diżorjentament qishom saru parti mill-ħajja, u qegħdin fir-riskju li f’ħajjitna nwarrbu jew nitilfu elementi importanti, biex ma ngħidx il-fundament tal-ħajja tagħna. Għax min jaġixxi mingħajr ħsieb jew mingħajr ma joqgħod iqis u jiżen, ir-riskji li jiżbalja huma kbar.

Jiena ma nixtieq nara lil ħadd iwettaq dawn it-tip ta’ żbalji, la bħala individwi, la bħala familji u anqas fuq livell soċjali. Jekk ma nagħrfux il-bżonn illi nnaqqsu ftit mir-ritmu ta’ l-għaġla biex nirriflettu u niżnu qabel ma ngħidu u niddeċiedu, ħa jonqosna l-inbid jekk mhux diġà beda jonqos.

Dak li qed ngħid għall-ħajja privata nħoss li għandi ngħidu għall-ħajja pubblika, b’mod partikulari għal dawk l-individwi u entitajiet li l-uffiċċju tagħhom ipoġġihom f’pożizzjoni li b’dak li jgħidu, jagħmlu u jiddeċiedu sejrin jew qegħdin isawru l-ħajja ta’ ħafna u qegħdin jagħtu direzzjoni lis-soċjetà.

Is-sejħa tal-Madonna: nieqfu fil-preżenza ta’ Ġesù
Illum qegħdin nagħmlu din il-festa ta’ meta l-Verġni mbierka minn din il-kappella tefgħet il-ħarsa tagħha fuq mara sempliċi li kienet għaddejja fuq xogħolha. X’qaltilha l-Verġni Marija f’din il-vuċi li Karmena Grima semgħet ħierġa mill-kappella Ta’ Pinu? “Ejja, ejja, ejja”. Xi tfisser din is-sejħa?

Nifhem li l-Verġni mbierka sejħet lil Karmena biex tieqaf ftit mill-attività tal-ħajja u tiġi proprju fil-preżenza ta’ l-imgħallem Ġesù, u hemmhekk hija jirnexxielha taħseb. Din ir-riflessjoni tagħmilha mhux billi ddur fuqha nfisha, bil-ħila intellettwali tagħha biss, imma billi taħseb b’moħħ u b’qalb li huma mdawlin minn Alla. Hija sejħa li l-Verġni mbierka għamlet lil Karmni ħalli tieqaf u titlob, fis-sens li tiddisponi lilha nfisha biex tħalli lill-Ispirtu ta’ Alla jdawlilha l-ħsieb tagħha u jirrivelalha l-verità biex hija tkun iktar ħielsa, għax kif insibu f’San Ġwann, “il-verità tagħmilkom ħielsa” (Ġw 8,32).

Għiduli intom jekk illum hemmx bżonn li nħallu din il-vuċi ta’ Marija tasal fil-kuxjenza tagħna: “Ejjew u poġġu lilkom infuskom fil-preżenza ta’ Ibni l-Mulej Ġesù, li huwa l-verità”; dak illi San Ġwann fil-prologu tal-Vanġelu tiegħu jgħid għalih: ‘Fih seħħew il-grazzja u l-verità… Fih hemm tassew il-milja tal-grazzja u tal-verità’ (ara Ġw 1:16-17)”. Inpoġġu fil-preżenza ta’ Ġesù; iInsibu ftit ħin għas-skiet interjuri u nħallu l-verità ta’ Alla ddawwalna biex id-deċiżjonijiet li nieħdu jew nipproponu jkunu deċiżjonijiet li jaqblu mal-verità; dik il-verità li ma joħloqhiex il-bniedem kif ifettillu jew għax iċ-ċirkustanzi tagħna hekk jitolbu jew jindikawlna. Mela l-verità hija daqshekk relattiva fis-sens li lbieraħ kienet mod u llum ieħor?! Il-verità ma titbiddilx.

Jekk ma rridux nibqgħu mexjin b’din il-ħajja ttraxxnata u nsibu il-ħin biex inwieġbu għal din il-vuċi, rridu npoġġu lilna nfusna fil-preżenza ta’ Alla ħalli hu jgħarrafna l-verità u hekk niksbu l-ħelsien veru. Il-verità tgħinek tpoġġi ħajtek fl-ordni tagħha, tgħinek tirbaħ id-diżordni. Hemm indikazzjonijiet li għandna diżordni sew fil-ħajja individwali, sew f’tal-familja u sew fil-ħajja soċjali tagħna. Sakemm aħna ma nħallux il-verità ta’ Alla tmexxina, sa nibqgħu mingħajr inbid fil-ħajja.

F’Ġesù Kristu l-bniedem isib il-verità
Din il-verità li qed nitkellmu fuqha m’hix biss verità filosofika jew psikoloġika, imma għal min jemmen il-Vanġelu jagħti verità partikulari li dehret fil-persuna ta’ Ġesù Kristu, li fuq wiċċu idda d-dawl ta’ wiċċ Alla fil-ġmiel kollu tiegħu. Kristu huwa t-triq, il-verità u l-ħajja (ara Ġw 14,6). Għalhekk it-tweġiba deċiżiva għal kull problema tal-bniedem, speċjalment il-problemi reliġjużi u morali, jagħtiha Ġesù; anzi t-tweġiba hija Ġesù Kristu nnifsu. Kif jgħallem il-Konċilju Vatikan II “hu biss fil-misteru tal-Verb magħmul bniedem li verament jidher ċar il-misteru tal-bniedem” (Gaudium et spes 22).

Ġesù Kristu jgħallimna verità li ebda moħħ, intelliġenti kemm huwa intelliġenti, ma hu sa jasal għaliha: il-verità li Alla tant ħabb lid-dinja li ta lil Ibnu biex kulmin jemmen fih isalva. Dan l-Iben tant ħabbna li ta lilu nnifsu għalina. Din hija verità teoloġika li tisboq il-verità filosofika u tipperfezzjonaha. Il-komunità kristjana għandha bżonn tissaħħar wara l-persuna ta’ Ġesù Kristu, illi jirrivelalna l-qawwa ta’ l-imħabba ta’ Alla għalina, biex imbagħad inkunu nistgħu ngħixuha. Ħafna sitwazzjonijiet fil-ħajja nsolvuhom biss jekk fina u fostna hemm l-imħabba kristjana.

Il-Verġni mbierka, li sejħet lil Karmena Grima biex tieqaf quddiem Ġesù, żgur li qaltilha dak li qalet lill-qaddejja ta’ Kana: “Agħmel dak li jgħidlek Ibni” (ara Ġw 2,5). Dan huwa l-messaġġ li nixtieq nafdalkom f’din il-ġurnata tant għażiża għall-Knisja f’pajjiżna: inħallu din il-vuċi tinżel fil-fond ta’ qalbna u fis-skiet noqogħdu fil-preżenza ta’ l-imgħallem Ġesù. Akbar m’int aktar int fid-dmir li toqgħod fil-preżenza tal-verità, għaliex dak li tgħid, tagħmel u tiddeċiedi sa jaffetwa lil ħafna. Noqogħdu fil-preżenza tal-Verità biex imbagħad inkunu aħbar tajba għas-soċjetà ta’ madwarna u jirnexxilna nevitaw li fil-ħajja, għalkemm jista’ jkollna ħafna, inkunu tlifna dak li huwa essenzjali.

Human life first and foremost (Bishops’ Statement, 11 June 2007)

STATEMENT BY THE ARCHBISHOP OF MALTA

AND BY THE BISHOP OF GOZO

HUMAN LIFE FIRST AND FOREMOST

The recent events of immigrants loosing their lives while crossing the Mediterranean Sea in their attempt to reach European shores rightly sadden very deeply all those who truly cherish the value of human life irrespective of whom the person is.

Continue reading >>

Il-ġuħ illum (Katidral, 10 ta’ Gunju 2007)

Fl-okkażjoni tal-Festa tal-Ġisem u d-Demm ta’ Kristu, nhar il-Ħadd 10 ta’ Ġunju 2007 Mons Isqof Mario Grech qaddes fil-Katidral ta’ Għawdex u fl-omelija għamel din il-meditazzjoni.

Continue reading >>

Dun Ġorġ u l-Kelma li tgħammar fostna
Omelija fiż-Żjara tar-Relikwa ta’ San Ġorġ Preca f’Għawdex
Katidral Għawdex (5 ta’ Ġunju 2007)

DUN ĠORĠ U L-KELMA LI TGĦAMMAR FOSTNA

Omelija fiż-Żjara tar-Relikwa ta’ San Ġorġ Preca f’Għawdex
Il-Katidral ta’ Għawdex, Victoria
It-Tlieta 5 ta’ Ġunju 2007
L-E.T. Mons. Mario Grech, isqof ta’ Għawdex

Li Dun Ġorġ kien qassis tajjeb nafuh ilkoll; kważi ma kellniex bżonn il-konferma tal-Knisja fuq dan. Il-fatt li Dun Ġorġ issa huwa qaddis lili ma jżidli xejn fl-imħabba u l-ammirazzjoni li kelli lejh. Imma din il-ġrajja tqanqalli xi mistoqsijiet: kif wieħed jasal biex ifisser l-entużjażmu u l-ħeġġa li dehru fil-poplu tagħna f’din il-ġrajja? X’ġiegħel ħamest elef Malti u Għawdxi jagħmlu sagrifiċċju u jmorru Ruma għal din iċ-ċelebrazzjoni (tal-kanonizzazzjoni ta’ Dun Ġorġ)? X’wassal biex tant minn ħutna fil-parroċċi li żorna llum – Għajnsielem, il-Qala, in-Nadur, San Ġorġ u issa hawnhekk fil-Katidral, joħorġu bi ħġarhom? X’hemm li jqanqalkom f’Dun Ġorġ?

Xandâr tal-Vanġelu
Żgur li m’hix ir-relikwa, għax naf li intom maturi biżżejjed. Ir-relikwa hija sinjal importanti u nagħmlu sewwa li nuru esternament il-qima tagħna lejha; imma naf li f’qalbkom jekk ikollkom titkellmu hemm tweġiba oħra li jien sa nipprova niġbor u nesprimi. F’Dun Ġorġ nilmħu xandâr tal-Vanġelu, u jien l-ebda tifsira oħra ma tissodisfani jekk ma tiqafx u tirrifletti fuq dan is-saċerdot li għex għall-Vanġelu. Mhux ta’ b’xejn li kellu għal qalbu dik is-sentenza mill-prologu ta’ San Ġwann: “Il-Verb sar bniedem u għammar fostna”!

Nazzjon f’salib it-toroq
Nemmen li Alla ma jagħmel xejn b’kumbinazzjoni u nħossni konvint illi f’dawn iż-żminijiet partikulari li qegħdin ngħixu bħala nazzjon ninsabu f’salib it-toroq għax irridu nieħdu ċerti deċiżjonijiet fil-kamp ta’ l-ekonomija, tax-xjenza, tal-politika, f’dak leġislattiv u fir-rigward tal-familja. L-istess poplu li llum qiegħed jiċċelebra lil Dun Ġorġ irid jagħmel ċerti għażliet.

X’għażliet sa nagħmlu jekk mhux dawk li huma mnebbħin mill-Vanġelu? Nixtieq ħafna li din l-imħabba straordinarja li qed nuru f’dawn il-jiem tissarraf f’impenn biex inxandru l-Vanġelu u biex nevanġelizzaw.

Komunità mkissra fil-Kelma
Meta kont Ruma ġew diversi ġurnalisti jistaqsuni fuq Dun Ġorġ. Wieħed minnhom staqsieni x’naħseb li sa tkun tfisser din iċ-ċelebrazzjoni għall-Knisja f’pajjiżna. Ħassejt li għandi nwieġeb li dan huwa mument ta’ grazzja fejn ilkoll kemm aħna nagħrfu iktar il-Vanġelu, għaliex għandi l-impressjoni li aħna għadna ma ppenetrajniex il-Vanġelu u l-għarfien tagħna huwa wieħed superfiċjali. Intom tafu kemm bħala isqof tagħkom nixtieq li nkunu komunità li tagħmilha mal-Kelma; komunità li tagħraf “Leħen il-Maħbub”, kif kien isejjaħlu Dun Ġorġ.

Illum nitlob din il-grazzja għad-djoċesi tagħna: li lkoll kemm aħna nimpenjaw verament ruħna biex inkunu komunità mkissra fil-Kelma. B’dan il-mod imbagħad il-preżenza tagħna fid-dinja tagħmel differenza, u jekk is-soċjetà tagħna ssib ruħha f’salib it-toroq ma nibżgħux nintervjenu ta’ bnedmin imlaqqmin bil-Kelma. Aħna nemmnu li Kristu huwa l-verità, u jekk aħna nipproponu l-verità lil ħaddieħor ma nkunu nnaqqsulu xejn, anzi nkunu qegħdin nagħtuh servizz. Jekk jien nagħti xhieda tal-verità, il-verità kollha, ma nkun qed nirfes id-dritt ta’ ħadd. Għall-kuntrarju, inkun qed inħares dawn id-drittijiet. Hemm bżonn li l-veritajiet tal-Vanġelu mhux biss inkunu nafuhom b’konvinzjoni, imma jkollna l-kuraġġ li nipproklamawhom u ma nistħux nistqarru t-twemmin tagħna, anki f’soċjetà lajka.

Il-Kelma ssir laħam illum
Kulħadd sema’ bil-purċissjoni tal-Milied li kienet tant għal qalb Dun Ġorġ. Dak il-misteru ta’ l-Inkarnazzjoni li seħħ f’Betlehem u li Dun Ġorġ kien jiċċelebrah b’tant enfasi ta’ kull sena, għadu jitwettaq sal-ġurnata tal-lum. Din il-Kelma ta’ Alla llum ukoll ssir laħam, illum ukoll tieħu sura, espressjoni u manifestazzjoni umana. Min sa jagħtiha din is-sura jekk mhux aħna lkoll? Għalhekk jekk tassew inħobbu lil Dun Ġorġ u nixtiequ li nipperpetwaw il-festa tal-Milied, jeħtieġ li f’dawn l-oqsma li semmejtilkom u oqsma oħra aħna nkunu dak li l-papa Benedittu qal nhar il-Ħadd lli għadda, meta sejjaħlu “eku fidil tal-Kelma ta’ Alla”.

Ix-xandir tal-Kelma u l-lajċi
Dan il-ministeru tal-Kelma Dun Ġorġ wettqu mhux biss bil-predikazzjoni, bit-tagħlim u bil-kitba, imma wkoll fil-konfessjonarju u fid-direzzjoni spiritwali. Nirrikmandalkom li nerġgħu nieħdu f’idejna d-diskors li għamel il-Papa fl-omelija ta’ nhar il-Ħadd. Ix-xandir tal-Kelma m’hux xogħol tagħna s-saċerdoti biss, imma tal-komunità kollha kemm hi. Anzi hemm ċerti oqsma fil-ħajja li huma kamp proprju u speċifiku tagħkom il-lajċi, għax aħna s-saċerdoti ma nistgħux inkunu preżenti. Anki f’din il-ħaġa Dun Ġorġ Preca antiċipa ż-żminijiet tagħna meta għaraf il-valur tal-lajċi, u dan għamlu mhux biss billi fdalhom il-Kelma, li kienet xi ħaġa straordinarja dakinhar, imma wkoll billi ħass li għandu jsawwarhom biex ikunu bħal ħmira fid-dinja fejn jgħixu u jaħdmu biex bil-preżenza tagħhom iqaddsu d-dinja ta’ madwarhom.

Dun Ġorġ u l-“Magnificat”
Qegħdin fil-katidral iddedikat lill-Assunta. Dun Ġorġ kellu mħabba speċjali lejn il-Verġni Marija. Nimmaġina li l-għanja ta’ radd il-ħajr li kantat Marija fil-Magnificat kienet ukoll l-għanja ta’ Dun Ġorġ. Għax kif il-Missier mar jafda l-Verb fil-ġuf ta’ Marija għax ra fiha l-qaddejja umli tiegħu, hekk ukoll Alla lil Dun Ġorġ fdalu l-Verb biex għamlu xandâr tal-Vanġelu. Alla għażlu għax bħal Marija kien umli, ċkejken u dgħajjef. Imma aktar minn hekk: bħalma l-Missier mar jafda l-Kelma ’l Marija biex il-Kelma saret laħam, Dun Ġorġ jafda l-Kelma lis-soċji tiegħu biex jinkarnawha fid-dinja!

Inħossni fid-dmir li ngħid kelma ta’ apprezzament lilkom, għeżież ulied is-Soċjetà tal-Museum, li fakkartu l-mitt sena mill-bidu tas-Soċjetà. Għandna bżonnkom biex tgħinuna fil-ħidma ta’ evanġelizzazzjoni u, jekk Alla jrid, naslu anki fil-ħidma ta’ katekeżi ma’ l-adulti.

Filwaqt li llejla rroddu ħajr lil Alla, nerġa’ nappellalkom tistaqsu x’inhi r-raġuni ta’ din il-ġirja li għadha ma waqfitx hawn, għaliex jekk Alla jrid nhar il-Ħamis ukoll immorru fuq il-Fosos biex nagħtu xhieda u nagħmlu esperjenza ta’ Knisja. X’inhi r-raġuni li tiġbidna wara Dun Ġorġ? It-tweġiba hija waħda: għax Dun Ġorġ issaħħar wara Kristu u ma waqafx qabel ma għadda lil Kristu lil oħrajn.